Είδαμε  την παράσταση “Τζένη και Μαρξ”, σε σκηνοθεσία Ρουμπίνης Μοσχοχωρίτη, στο θέατρο “Όλβιο”

Γράφει η Μπάτσου Αγγελική

Οι kallitexnes.gr βρέθηκαν στο θέατρο “Όλβιο” για να παρακολουθήσουν την παράσταση “Τζένη και Μαρξ“, σε κείμενο Σοφίας Αδαμίδου και σκηνοθεσία Ρουμπίνης Μοσχοχωρίτη.

Ένα θεατρικό το οποίο είναι βασισμένο στην επιστολογραφία της Τζένης Μαρξ με τον σύζυγό  της και επαναστάτη φιλόσοφο Καρλ Μαρξ, και το οποίο αναλαμβάνει σκηνοθετικά η βραβευμένη με το βραβείο Κουν της Ένωσης Κριτικών, Ρουμπίνη Μοσχοχωρίτη, κάθε άλλο παρά περνά απαρατήρητο ως παράσταση, ιδιαίτερα αν προσθέσει κάποιος σε αυτή το υποκριτικό δυναμικό της Μαρίας Κανελλοπούλου και την ξεχωριστή μουσική του Σταμάτη Κραουνάκη.

Mια σκηνή χωρισμένη σε τέσσερα επιμέρους θεατρικά σκηνικά τα οποία οριοθετούνται από ονοματικές πινακίδες, Τρίερ-Παρίσι-Βρυξέλλες-Λονδίνο, με την ανάλογη διακόσμηση, μας περιμένουν με την είσοδό μας στο χώρο της παράστασης. Οι τέσσερις αυτές πινακίδες είναι οι τέσσερις στάσεις που σημάδεψαν τη ζωή του μεγάλου φιλόσοφου. Κάθε φορά που αλλάζει ο χώρος δράσης της οικογένειας Μαρξ, φωτίζεται και η ανάλογη πινακίδα. Μέσα σε μια σκηνή ξετυλίγεται το χρονικό μιας ολόκληρης ζωής μέσα από τα μάτια της Τζένης Μαρξ. Αξίζει να την ακούσουμε…

Υπόθεση

Μέσα από τις 320 επιστολές της Τζένη προς τον Καρλ Μαρξ αναβιώνει επί σκηνής μια κοινή πορεία τριάντα χρόνων (1839-1869) που μαζί με τα ιστορικά γεγονότα που αλλάζουν το τοπίο της Ευρώπης και φέρνουν στο προσκήνιο την εργατική τάξη, μας αποκαλύπτουν τον άντρα και τη γυναίκα, τον πατέρα και τη μητέρα, πίσω από τον φιλόσοφο και την πιστή του γραμματέα. Με απλότητα, ειλικρίνεια, χιούμορ και νοσταλγία, η Τζένη, μας αποκαλύπτει επί σκηνής τη ζωή της από τη στιγμή που γνώρισε τον ακούραστο, ιδεολόγο μαχητή,  Καρλ Μαρξ.

MARX-7

Η Μαρία Κανελλοπούλου ως Τζένη, είναι αναμφίβολα η ψυχή της παράστασης. Με τον λιτό, σχεδόν δωρικό της ερμηνευτικό τρόπο και την τόσο χαρακτηριστική φωνή, κατορθώνει με έμφυτη αρχοντιά να περάσει στο κοινό της όλες τις διαβαθμίσεις της ανθρώπινης ψυχής: χαρά και πόνος, νοσταλγία, γέλιο και δάκρυ, και αναμνήσεις…κυρίως αναμνήσεις μιας ολόκληρης ζωής.

Κριτική

Η βαρόνη Τζένη φον Βεστφάλεν, με αριστοκρατική καταγωγή και ο τέσσερα χρόνια μικρότερός της Καρλ, ο προστατευόμενος του πατέρα της,  έζησαν μαζί μια ζωή η οποία θα μπορούσε να έμοιαζε σαν παραμύθι, αν στην πραγματικότητα δεν ήταν μια σκληρή και γεμάτη βάσανα, ζωή. Και οι δύο, δοκιμάστηκαν σκληρά από την οικονομική ανέχεια, το κυνηγητό που υπέστη ο Καρλ Μαρξ, τις στερήσεις και κυρίως τον χαμό τεσσάρων από τα εφτά παιδιά τους. Η Τζένη, χωρίς να χάσει στιγμή το χιούμορ και την εμπιστοσύνη της στον Καρλ Μαρξ, στάθηκε πάντα στο πλευρό του, καθαρογράφοντας ως γραμματέας του τις πιο σημαντικές στιγμές της ιστορίας. Έργα όπως το «Κεφάλαιο», το «Κομμουνιστικό Μανιφέστο», και πολλά άλλα  πέρασαν από τα χέρια της, και γνωριμίες με κορυφαία μυαλά σφράγισαν μια κοινή πορεία ζωής η οποία έμοιαζε με πορεία πάνω σε μυτερές πέτρες. 

Η Τζένη και ο Μαρξ, μέσα από αυτό το κείμενο του θεατρικού, παρουσιάζουν τον άνθρωπο πίσω από το όνομα και τη φήμη. Μια άρρωστη Τζένη, αναπολεί όλη την πορεία μιας κοινής ζωής και όλα όσα τη στιγμάτισαν. Τόσο τα πολιτικά γεγονότα και η συγγραφή, όσο και οι εξορίες και αυτοεξορίες, οι χωρισμοί, η φτώχεια, οι συνεχείς μετακινήσεις, η αγάπη για τα παιδιά, ο πόνος του θανάτου, και κυρίως το χειμωνιάτικο κρύο και η βροχή που μοιάζει να κατατρέχει ολοκληρωτικά τη σκέψη και την ψυχή της. 

Στο τόσο περιγραφικό αυτό κείμενο έρχεται και δένει η ευρηματική, αναλυτική και ταυτόχρονα σωστά επικεντρωμένη σκηνοθεσία και δραματουργική επεξεργασία της Ρουμπίνης Μοσχοχωρίτη. Με τη βοήθεια της Λυδίας Κωτσιαρίδη, η βραβευμένη σκηνοθέτιδα, αποδεικνύει για άλλη μια φορά στη σκηνή του θεάτρου “Όλβιο”, για ποιο λόγο η κάθε της προσπάθεια στέφεται πάντοτε με  απόλυτη επιτυχία. Μια παράσταση ουσιαστική, φορτισμένη με υψηλά νοήματα και συγκίνηση, ανθρώπινη, ευρηματική, η οποία μιλά τόσο στην ψυχή όσο και στην καρδιά του καθενός από εμάς. Με τη σωστή χρήση του χρόνου και όλων των λοιπών σκηνοθετικών μέσων,  η Ρουμπίνη Μοσχοχωρίτη μπόρεσε μέσα στα ογδόντα λεπτά της παράστασης να μας περάσει μια ολόκληρη εποχή και ταυτόχρονα παρουσίασε την Τζένη και τον Καρλ Μαρξ με τα πιο ανθρώπινα χρώματά τους. Ένα εξαιρετικό έργο, δοσμένο με σαφήνεια και μεστότητα και κυρίως, ανώτατη ποιότητα. Της αξίζουν για άλλη μια φορά συγχαρητήρια τόσο για τη συγκεκριμένη παράσταση, όσο και για την εν γένει της πορεία στα καλλιτεχνικά δρώμενα. Της ευχόμαστε ειλικρινά, μόνο τα καλύτερα!

Η Μαρία Κανελλοπούλου ως Τζένη, είναι αναμφίβολα η ψυχή της παράστασης. Με τον λιτό, σχεδόν δωρικό της ερμηνευτικό τρόπο και την τόσο χαρακτηριστική φωνή, κατορθώνει με έμφυτη αρχοντιά να περάσει στο κοινό της όλες τις διαβαθμίσεις της ανθρώπινης ψυχής: χαρά και πόνος, νοσταλγία, γέλιο και δάκρυ, και αναμνήσεις…κυρίως αναμνήσεις μιας ολόκληρης ζωής. Γνωρίζουμε τη γυναίκα η οποία σε αντίθεση με το γνωστό γνωμικό που λέει ότι “πίσω από κάθε πετυχημένο άντρα κρύβεται μια γυναίκα”, έρχεται να μας αποδείξει ότι στην περίπτωση του ζεύγους Μαρξ, η συγκεκριμένη γυναίκα βάδιζε δίπλα στον άντρα αυτόν. Χωρίς να χρειαστεί να κρύψει κάτι ή να κρυφτεί η ίδια. Απόλυτα αληθινή στις σκέψεις και στα συναισθήματά της, λίγο πριν το τέλος της ζωής της, απογοητευμένη με την πορεία των πραγμάτων, αναπολεί για το μόνο γεγονός που δεν μετάνιωσε ποτέ της: τη μέρα που γνώρισε τον Καρλ Μαρξ. 

MARX-4

Η σπουδαία αυτή ερμηνεύτρια μπόρεσε να κρατήσει πάνω της με απόλυτη επιτυχία μια ολόκληρη παράσταση και να αποδείξει για άλλη μια φορά το πόσο ταλέντο, ήθος και εκτόπισμα μπορεί να έχει ένας καλλιτέχνης. Της αξίζουν τα πιο θερμά συγχαρητήρια και μπράβο και της ευχόμαστε πάντοτε να μας τιμάει ως παρουσία και ερμηνεία με ανάλογους ρόλους! 

Δίπλα της, ως νεότερος Μαρξ, ο Γιώργος Παππάς, δίνει με την παρουσία και την ερμηνεία του, μια ιδιαίτερα επιτυχημένη ιδέα για τον χαρακτήρα και το φιλοσοφικό και ανθρώπινο προφίλ του Καρλ Μαρξ. Εντυπωσιακή παρουσία και εκτόπισμα, πάθος και δόσιμο στο ρόλο του, είναι μερικές από τις θετικές εντυπώσεις που μπορέσαμε να αποκομίσουμε από τον νέο αυτό καλλιτέχνη. Του ευχόμαστε καλή συνέχεια στην καλλιτεχνική του πορεία και πιστεύουμε ότι ο χρόνος θα τον δικαιώσει ως ερμηνευτή στο μέλλον. 

Αν κάτι άλλο μας συνεπήρε στο θεατρικό αυτό, ήταν η εκπληκτική πρωτότυπη μουσική και το τραγούδι επί σκηνής, σε σύνθεση Σταμάτη Κραουνάκη, το οποίο λατρέψαμε από το πρώτο κιόλας άκουσμα. Ένας πανελλήνια αναγνωρισμένος συνθέτης, ο οποίος με το θεατρικό του αυτό πέρασμα απέδειξε για άλλη μια φορά το ταλέντο και την αξία του. Πάντοτε έτσι ταλαντούχος και ποιοτικά δημιουργικός!

Τα σκηνικά και τα κοστούμια της Μαρίλιας Λέζου, αντικατροπτρίζουν όλη την αγάπη για την ποιότητα και το ανώτερο γούστο της δημιουργού. Σκηνικά κομψά, ρεαλιστικά, χωρισμένα σε θεματικές ενότητες με πανέμορφο τρόπο, κοστούμια εποχής, τα οποία ταξιδεύουν πίσω στον χρόνο, δημιουργούν ένα αποτέλεσμα που ικανοποιεί τόσο οπτικά όσο και αισθητικά, ακόμα και το πιο απαιτητικό κοινό. 

Oι φωτισμοί του Νίκου Βούλγαρη, με εφευρετικό τρόπο, εναλλάσσονται ανάλογα με τις σκηνές και το κλίμα της παράστασης και εναρμονίζονται τέλεια με τα σκηνικά και την πλοκή επί σκηνής. Ιδιαίτερα προσεγμένη και ποιοτική δουλειά και από τους δύο δημιουργούς. Μπράβο τους και τους ευχόμαστε μόνο τα καλύτερα στην καλλιτεχνική τους πορεία!

Η παράσταση “Τζένη και Μαρξ”, δεν είναι ένα θεατρικό επαναστατικό μανιφέστο. Είναι μια κατάθεση ψυχής. Παρακολουθώντας την, λαμβάνουμε μια σφαιρική άποψη του ανθρώπου πίσω από τον φιλόσοφο, γνωρίζουμε τη μούσα του, βλέπουμε τις αδυναμίες του και αντιλαμβανόμαστε με αυτόν τον τρόπο ακόμα καλύτερα τις ρίζες όλων όσων κήρυξε στα χρόνια δράσης του. Όλα τα γεγονότα και τις καταστάσεις τα οποία τον οδήγησαν στο να γράψει όλα όσα έγραψε. Με την παράσταση αυτή, γνωριζόμαστε καλύτερα με την οικογένεια Μαρξ και καταλαβαίνουμε τελικά ότι οι βασικές αξίες στη ζωή όλων, είναι ακριβώς οι ίδιες. Μια εξαιρετική θεατρική πρόταση για μια εκ βαθέων γνωριμία με τη Τζένη και τον Καρλ Μαρξ, την οποία τη συνιστούμε ανεπιφύλακτα!

MARX-6

Συντελεστές παράστασης

Κείμενο: Σοφία Αδαμίδου

Δραματουργική επεξεργασία – Σκηνοθεσία: Ρουμπίνη Μοσχοχωρίτη

Πρωτότυπη μουσική: Σταμάτης Κραουνάκης

Σκηνικά – κοστούμια: Μαρίλια Λέζου

Φωτισμοί: Νίκος Βούλγαρης

Βοηθός Σκηνοθέτη: Λυδία Κωτσιαρίδη

 Ερμηνεία: Μαρία Κανελλοπούλου

Συμμετέχει ο  Γιώργος Παππάς ως νεαρός Καρλ Μαρξ

tzeni-kai-marks1

Αγγελική Μπάτσου

Αγγελική Μπάτσου

Γεννήθηκα πριν αρκετά καλοκαίρια (κι άλλους τόσους χειμώνες)στην Αθήνα. Είχα την τιμή να μεγαλώσω στους Αγ.Αναργύρους,όπου έζησα τα ομορφότερα παιδικάχρόνια σε μια τεράστια αυλή,παρέα με τα γατιά μου και δυο ζευγάρια παππούδες και γιαγιάδες που πάντα θα υπεραγαπώ.Έπειτα ήρθε η Γαλλική Φιλολογία,επιπλέον σπουδές σε γλώσσα και μετάφραση και η οικογένεια. Δεν σταμάτησα όμως ποτέ να είμαι παιδί της ποίησης,της λογοτεχνίας,της ζωγραφικής και της μουσικής και το όνειρό μου από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου,ήταν να ταξιδέψω σ’όλο τον κόσμο και ιδιαίτερα στο Θιβέτ!
Σ’όλο τον κόσμο τελικά δεν μπόρεσα να πάω...κατόρθωσα όμως να φανταστώ και να χαράξω τα ίχνη αυτού μέσα από ταμονοπάτια της ποίησης,της λογοτεχνίας και της φαντασίας. Αγαπημένος μου συγγραφέας ο Έντγκαρ Άλλαν Πόε,αγαπημένος ποιητής ο Ουϊλιαμ Μπλέϊκ,ο Μπωντλαίρ και ο Απολιναίρ, αγαπημένος ζωγράφος ο Βαν Γκογκ και ο Γκουστάβ Κλιμπ.
Αγγελική Μπάτσου