Το πρώτο πράγμα που σκέφτομαι όταν αρχίζω να γράφω ένα έργο, είναι να μην υποτιμώ τη νοημοσύνη του παιδιού και να τα αντιμετωπίσω ως μικρούς θεατές. Από την άλλη, αυτό που σχεδόν απαιτώ σαν σκηνοθέτης από τους ηθοποιούς, είναι να μην κάνουν εκπτώσεις στην υποκριτική τους, να δίνουν το 100% της ερμηνείας τους και του εαυτού τους, όπως θα έπαιζαν σε μία βραδινή παράσταση.

Συνέντευξη στον Νίκο Γινάργυρο

ΟΓιώργος Παπαευσταθίου είναι ηθοποιός και σκηνοθέτης με πολύχρονη εμπειρία στο θέατρο για παιδιά. Έχει δημιουργήσει τον θίασο «Αδράχτι» με τον οποίο ανεβάζει έργα Νεοελλήνων συγγραφέων σε δικές του διασκευές με σκοπό να γνωριστούν τα παιδιά με την παράδοση και τα ήθη κι έθιμά μας. Μιλάει αποκλειστικά στο kallitexnes.gr και στον Νίκο Γινάργυρο για το παιδικό κοινό, την πολιτιστική μας κληρονομιά και τον «Τρομάρα» του Γεώργιου Βιζυηνού που ανεβάζει φέτος.

-Τα τελευταία χρόνια σας έχει κερδίσει το παιδικό θέατρο και ασχολείστε αποκλειστικά με αυτό. Πώς βιώσατε την ανάγκη να στραφείτε εξ΄ ολοκλήρου στο παιδικό θέατρο; Τι ήταν αυτό που σας παρακίνησε;

Γιώργος Παπαευσταθίου: O θίασος «Αδράχτι» δραστηριοποιείται τα τελευταία 7 χρόνια. Σχεδόν, άλλα 20 χρόνια πριν, δούλευα ως ηθοποιός αποκλειστικά σε θέατρο για παιδιά -προτιμώ καλύτερα αυτόν τον όρο, παρά παιδικό θέατρο. Πιστεύω ότι, αν δεν έχεις να δώσεις κάποια μηνύματα στα παιδιά, δεν υπάρχει λόγος να ανεβάσεις μία παράσταση. Aσχολούμαι αποκλειστικά με αυτό, γιατί μάλλον έχω ένα παιδί μέσα μου που δεν θέλω να μεγαλώσει και το λέω με την έννοια του ότι, δεν θέλω να χάσω την αθωότητα και την παιδικότητά μου. Όταν βγαίνω πάνω στη σκηνή βλέπω αυτά τα γλυκά μουτράκια από κάτω και αυτή η αθωότητά τους με κερδίζει. Υπάρχει πολλή διπροσωπία στους μεγάλους και το βίωσα πολύ έντονα τα τελευταία χρόνια.

-Οι διασκευές των έργων που ανεβάζετε φέρουν την υπογραφή σας. Ποιές είναι οι προκλήσεις και οι δυσκολίες, όταν καλείστε να προσαρμόσετε ένα κείμενο, ώστε να γίνεται κατανοητό από ένα παιδί;

Γιώργος: Προσπαθούμε να βρίσκουμε έργα, τα οποία υπάρχουν και στην ύλη τους στα σχολεία. Κάποιες φορές ένα διήγημα σε ένα βιβλίο μπορεί να μην είναι πάνω από 8- 10 σελίδες, οπότε θα πρέπει να το δραματοποιήσεις, να το χωρίσεις σε σκηνές και να το κάνεις μία ολόκληρη θεατρική παράσταση. Όταν διαβάζω κάτι, αυτόματα το κάνω εικόνες και αρκετές φορές δεν κάθομαι μετά να το “χτενίσω”, γιατί θέλω να υπάρχει το αυθόρμητο και ο αυτοσχεδιασμός από τους ηθοποιούς.

-Υπάρχουν συνεργάτες που εμπιστεύεστε, που σας στηρίζουν σε όλο αυτό το εγχείρημα και ποιοί είναι αυτοί;

Γιώργος: Σίγουρα θα πρέπει να υπάρχουν άτομα της εμπιστοσύνης σου, αλλά δεν γίνεται πάντα με όλους αυτό. Κάποιες φορές συμβαίνει να αποκτάς και μία φιλική σχέση με τους συνεργάτες σου, με κάποιους άλλους μένεις στο τυπικό και επαγγελματικό, ενώ με κάποιους άλλους μπορεί και να χαλάσει. Όλα είναι μέσα στη ζωή, κρατάμε τα θετικά! Ακόμα και άτομα, τα οποία δεν είναι τώρα πια μαζί μας, εγώ σκέφτομαι το θετικό στίγμα που άφησαν στο θίασο. Δεν μπορώ να ζω με μιζέριες και με κακίες του παρελθόντος, γιατί έτσι δεν μπορείς να προχωρήσεις μπροστά, οπότε κρατώ στην ψυχή μου μόνο τα θετικά.

Υπάρχουν επίσης και δύο πολύ βασικοί φίλοι και συνεργάτες που είναι στην οργάνωση των παραστάσεων, ο Άγγελος Αντωνιάδης και ο Θοδωρής Παπαδόπουλος, που είναι δίπλα μου σε οποιαδήποτε δυσκολία και τους εμπιστεύομαι με τυφλά μάτια. Οργανώνουν παραστάσεις για σχολεία 25 χρόνια, οπότε γνωρίζουν τί θέλει το παιδί και τί θέλει ο εκπαιδευτικός. Όταν δουν ότι παρασύρομαι σαν καλλιτέχνης και μπορεί να «λοξοδρομήσω», φροντίζουν να με φέρουν στα ίσα μου, γιατί οι καλλιτέχνες έχουμε και την τρέλα μας. Επίσης θεωρώ τον εαυτό μου πολύ τυχερό, γιατί φιλοξενούμαι σε θέατρα που δεν υποτιμούν το θέατρο για παιδιά και όταν πρωτοξεκινήσαμε στο θέατρο «Ριάλτο- Αλέκος Αλεξανδράκης» είχαμε πολύ μεγάλη στήριξη από τον Σπύρο Παπαδόπουλο. Αργότερα στο θέατρο Βεάκη από τη Νινέτα Λεμπέση και τώρα στο θέατρο Broadway από τον Βασίλη Πλατάκη. Τρεις ανθρώπους που τους νιώθω δίπλα μου, τους ευγνωμονώ και επειδή δεν είμαι αχάριστος, δεν θα σταματήσω ποτέ να τους ευχαριστώ.

24273292_10214649344447210_1041728286_n

Όταν βγαίνω πάνω στη σκηνή βλέπω αυτά τα γλυκά μουτράκια από κάτω και αυτή η αθωότητά τους με κερδίζει. Υπάρχει πολλή διπροσωπία στους μεγάλους και το βίωσα πολύ έντονα τα τελευταία χρόνια.

-Ποιά παράσταση που έχετε σκηνοθετήσει κατέχει έναν ιδιαίτερο χώρο στην καρδιά σας και γιατί;

Γιώργος: Μπορεί να σου φανεί λίγο κοινότυπο αυτό που θα σου πω, αλλά δεν μπορώ να τις ξεχωρίσω. Όταν από 8- 10 σελίδες στήνεις μία ολόκληρη  θεατρική παράσταση, την οποία από την πρώτη κιόλας πρόβα έχεις στο μυαλό σου πώς θες να καταλήξει και δίνεις όλο σου τον εαυτό σε αυτή, είναι σαν παιδί σου, οπότε δεν μπορείς να ξεχωρίσεις τα παιδιά σου. Μπορεί σε κάποιες παραστάσεις να έχω περισσότερες θετικές αναμνήσεις, σε κάποιες και λίγο στενάχωρες, αλλά όλες τις αγαπώ το ίδιο.

-Ανεβάζετε τα τελευταία χρόνια παραστάσεις Ελλήνων συγγραφέων. Πώς ακολουθήσατε αυτό το δρόμο και τί σημασία έχει για εσάς αυτό;

Γιώργος: Χαίρομαι που ο θίασος «Αδράχτι» πρωτοτύπησε και έδειξε στους μικρούς μας φίλους ότι ελληνικό έργο είναι και η παράδοσή μας, τα νησιά μας, η Θράκη μας, όπως και φέτος με τον «Τρομάρα» του Βιζυηνού. Νιώθω υπερήφανος που ήμασταν ο πρώτος θίασος για παιδιά που παρουσιάσαμε ένα έργο με νησιώτικα τραγούδια με την «Σταχομαζώχτρα» του Παπαδιαμάντη πριν αρκετά χρόνια. Ακολούθησε μετά το «Χαμαλάκι», ένα Σμυρνέϊκο παραμύθι, «Τα λόγια της πλώρης» του Καρκαβίτσα πέρσι και φέτος ο «Τρομάρας».  Το πρώτο πράγμα που σκέφτομαι όταν αρχίζω να γράφω ένα έργο, είναι να μην υποτιμώ τη νοημοσύνη του παιδιού και να τα αντιμετωπίσω ως μικρούς θεατές. Από την άλλη, αυτό που σχεδόν απαιτώ σαν σκηνοθέτης από τους ηθοποιούς, είναι να μην κάνουν εκπτώσεις στην υποκριτική τους, να δίνουν το 100% της ερμηνείας τους και του εαυτού τους, όπως θα έπαιζαν σε μία βραδινή παράσταση.  Με την ίδια σοβαρότητα που θα σκηνοθετούσα μία βραδινή σκηνή, σκηνοθετώ και μία παράσταση για παιδιά.

-Ποιό στοιχείο της παράστασης «Ο Τρομάρας» που ανεβάζετε φέτος σας κέντρισε το ενδιαφέρον, ώστε να επιλέξετε για να την ανεβάσετε φέτος;

Γιώργος: Πρώτα από όλα, ο ίδιος ο ήρωας, ο Θανάσης ο Τρομάρας, που είναι ένα παιδί που τρομάζει με τα πάντα, ακόμη και με τον ήχο της φωνής του, γιαυτό και έχει αυτό το παρατσούκλι. Έχει όμως, ένα πανέξυπνο μυαλό,  όπου τη δύναμη του μυαλού του αυτή, την ανακαλύπτει στην πορεία του έργου. Οπότε, το πρώτο πράγμα που με κέντρισε είναι αυτός ο ήρωας, που είχε αυτό το κοφτερό μυαλό και θα μπορούσε να ξεπεράσει τις περιπέτειες που του έβαλε ο νομάρχης, προκειμένου να παντρευτεί την κόρη του. Ανεβαίνει λοιπόν, στα βουνά της Θράκης και αντιμετωπίζει τον ληστή, που υποδύομαι εγώ και είναι η άλλη όψη του νομίσματος. Από την μια, ο Τρομάρας δεχόταν bullying από τους συμμαθητές του, αλλά δεν εγκατέλειψε το σχολείο, γιατί αγαπούσε τα γράμματα και από την άλλη, ο ληστής που ήταν γιγαντόσωμος και τον κορόιδευαν τα παιδιά, ντράπηκε, απομονώθηκε από τους ανθρώπους και για να τους εκδικηθεί, άρχισε να τους ληστεύει. Όμως, ο Θανάσης ο Τρομάρας του δίνει ένα μάθημα και τον αλλάζει. Ένα από τα μηνύματα που περνά το έργο είναι ότι, με τη δύναμη του μυαλού μπορεί κάποιος να κάνει τα πάντα και όχι με την δύναμη του σώματος.

-Σε προηγούμενη δουλειά σας, αναφέροντας χαρακτηριστικά την Παναγία των Παρισίων, υποδυθήκατε τον σκληρό ιερέα Φρόλο και φέτος τον ληστή που είναι ένας ακόμη αντιήρωας. Τί είναι αυτό που σας τραβάει σε αυτούς τους ρόλους και πόσο δύσκολο είναι για έναν ηθοποιό να δικαιολογήσει τις κακές πράξεις του χαρακτήρα που υποδύεται;

Γιώργος: Ο ηθοποιός είναι υποχρεωμένος να δικαιολογεί μέσα του τον ρόλο του. Όσο κακός και να είναι ο ρόλος που υποδύεσαι, πρέπει να δικαιολογήσεις τις κακίες του, για να μπορείς να βγάλεις την αλήθεια σου στην ερμηνεία. Ο Φρόλο ήταν ερωτευμένος με την Εσμεράλντα, όπως και ο Κουασιμόδος, αλλά εκεί υπήρχαν οι δύο όψεις του ίδιου νομίσματος. Η Εσμεράλντα ήταν ερωτευμένη με τον λοχαγό και επειδή ήταν αμοιβαίος ο έρωτας τους, ο Κουασιμόδος προτίμησε να τη χάσει κι ας είναι ευτυχισμένη, ενώ ο Φρόλο επέμενε ότι αν δεν την έχει αυτός, δεν θα την έχει κανείς. Έπρεπε μέσα μου δηλαδή, να τον δικαιολογήσω και να βρω αυτό το στοιχείο του έρωτά του ως προς την Εσμεράλντα. Αυτό προσπάθησα και θέλω να πιστεύω πως κατάφερα να το αποδώσω στο ρόλο μου.

Παραδόξως φέτος, τα παιδιά αγαπάνε τον ληστή, γιατί δεν είναι τόσο κακός. Πονηρός είναι και αναγκάστηκε να συμπεριφέρεται έτσι. Τα παιδιά εισπράττουν αυτή την αλήθεια του ληστή στο τέλος και θέλουν να του δώσουν μία δεύτερη ευκαιρία και να τον συγχωρήσουν.

Επιλέγω λοιπόν αυτούς τους ρόλους, γιατί φέρουν προκλήσεις, είναι πιο ενδιαφέροντες, αν και δεν κέντριζαν πάντα το ενδιαφέρον.

24203639_10214649347487286_2008902010_n

Ένα από τα μηνύματα που περνά το έργο είναι ότι, με τη δύναμη του μυαλού μπορεί κάποιος να κάνει τα πάντα και όχι με την δύναμη του σώματος.

-Έχετε δημιουργήσει τον θίασο «Αδράχτι». Θα ήθελα να μου πείτε πώς προέκυψε η ιδέα και η ανάγκη του θιάσου αυτού και πως προήλθε το όνομά του;

Γιώργος: Ο θίασος «Αδράχτι» δημιουργήθηκε από την ανάγκη να παρουσιάσουμε κάτι δικό μας, όπως συμβαίνει με τα έργα που αφορούν την πολιτιστική μας παράδοση, κάτι που σαν ηθοποιός σε μία άλλη σκηνή δεν μπορείς να το κάνεις. Εκεί απλά ακολουθείς τις οδηγίες του σκηνοθέτη ή του θιασάρχη.

Το όνομα του θιάσου θέλαμε να θυμίζει παραμύθι, οπότε σκεφτόμασταν κάτι που να έχει την ανέμη μέσα. Το “αδράχτι” είναι αυτό που έχει την ανέμη και έτσι ονομάστηκε «Αδράχτι» ο θίασος.

-Πέρσι σκηνοθετήσατε τα «Λόγια της πλώρης» του Ανδρέα Καρκαβίτσα. Θα ήθελα να μου πείτε, αν και στις επόμενες παραστάσεις  σας θα κινηθείτε γύρω από Έλληνες συγγραφείς.

Γιώργος: Φυσικά και θα κινηθούμε σε παραστάσεις Ελλήνων συγγραφέων, γιατί αυτή είναι η ταυτότητά μας πια. Έτσι έδειξε το κοινό, ότι μας προτιμά και εμείς οφείλουμε να το σεβαστούμε και να του παρουσιάσουμε τέτοιες παραστάσεις. Οι Έλληνες συγγραφείς είναι πάρα πολλοί, τα έργα είναι αμέτρητα και οι διασκευές, λόγω της φαντασίας μου, πάρα πολλές. Δεν μου αρέσει να αναμασάμε τα ίδια. Θέλω κάθε χρόνο να παρουσιάζουμε κάτι φρέσκο και διαφορετικό.

Αυτό που εισπράττω από τα παιδιά είναι η αλήθεια τους και η δυσκολία είναι ότι το παιδί ευτυχώς, δεν ξέρει να υποκριθεί, οπότε ότι νιώσει εκείνη την ώρα, θα σου δείξει. Αν του αρέσεις θα στο δείξει, αλλιώς θα αδιαφορήσει. Δεν έχει αυτό τον “δήθεν καθωσπρεπισμό” των μεγάλων.

 

-Κοινή ομολογία είναι ότι τα παιδιά είναι ένα δύσκολο κοινό. Πείτε μας τι είναι αυτό που εισπράττετε, όταν παίζετε μπροστά  στους μικρούς μας φίλους, οι οποίοι θα είναι το αυριανό βραδινό κοινό;

Γιώργος: Η ευθύνη σαφώς και είναι πάρα πολύ μεγάλη. Πρέπει να ανεβάζεις έργα, τα οποία να έχουν μηνύματα, αλλά το παιδί δεν παύει να είναι παιδί και θέλει να βλέπει χρώματα και χορούς. Αυτό που εισπράττω είναι η αλήθεια τους και η δυσκολία είναι ότι το παιδί ευτυχώς, δεν ξέρει να υποκριθεί, οπότε ότι νιώσει εκείνη την ώρα, θα σου δείξει. Αν του αρέσεις θα στο δείξει, αλλιώς θα αδιαφορήσει. Δεν έχει αυτό τον “δήθεν καθωσπρεπισμό” των μεγάλων.

-Πείτε μας ποια είναι τα επόμενα επαγγελματικά σας σχέδια και τι εύχεστε για το μέλλον;

Γιώργος: Παρόλο που σχεδόν έχουμε αποφασίσει για την επόμενη παράσταση, θα μου επιτρέψεις να μην την ανακοινώσω ακόμα. Αυτό που εύχομαι είναι ο θίασος «Αδράχτι» να έχει διάρκεια και να συνεχίσουν να αρέσουν στο κοινό μας οι παραστάσεις μας. Κρατάμε χαμηλά το κεφάλι και με σεβασμό προς το παιδί και προς το θεατή γενικότερα, βαδίζουμε με αργά και σταθερά βήματα για να έχουμε διάρκεια.

Η συνέντευξη μας κάπου εδώ έφτασε στο τέλος της. Εύχομαι καλή επιτυχία, ό,τι καλύτερο και να είστε πάντα δυνατός, με έμπνευση και αγάπη για το θέατρο και για τα παιδιά .

Γιώργος: Σας ευχαριστώ πάρα πολύ και καλή επιτυχία στο kallitexnes.gr. Eυχαριστώ που είστε δίπλα μας, μας αγαπάτε, μας σέβεστε και μας στηρίζετε. Πάνω από όλα να έχουμε υγεία για την νέα χρονιά που έρχεται, γιατί όταν έχουμε υγεία, όλα τα άλλα προβλήματα, όσο και να μας φαίνονται βουνό εκείνη τη στιγμή, μπορούμε να τα αντιμετωπίσουμε.

21848939_10214066567238144_1778747266_n

Φωτογραφίες: Γεωργία Σιέττου, Στέλιος Δανιήλ, Γιάννης Βλασέρος

Απομανητοφώνηση: Νίκος Γινάργυρος
Αρχισυνταξία: Μαρία Αγγέλου
Επιμέλεια κειμένου: Νίκος Γινάργυρος – Μαρία Αγγέλου