Γράφει η Αγγελική Μπάτσου

Βρεθήκαμε στο θέατρο “Βαφείο” για να παρακολουθήσουμε την παράσταση “Γυναίκες” της Γαλάτειας Καζαντζάκη σε σκηνοθεσία Πέρη ΜιχαηλίδηTo θέατρο “Βαφείο” με την χαρακτηριστική του μορφή, η οποία σε μεταφέρει σε μιαν άλλη εποχή, μας φιλοξένησε στην πρεμιέρα ενός έργου από μια συγγραφέα, η πορεία της οποίας είναι στενά συνυφασμένη με τη ζωή και το έργο του Νίκου Καζαντζάκη και με το πνεύμα της γυναικείας απελευθέρωσης και το δικαίωμα ισότητας στη ζωή, σε συμφωνία με τα κομμουνιστικά και επαναστατικά κοινωνικά ιδεώδη.

Λίγα λόγια για το έργο:

Το έργο αυτό, γεμάτο με αυτοβιογραφικά στοιχεία ξεδιπλώνει, σαν μέσα από σελίδες αλληλογραφίας, τον ψυχισμό πέντε αδερφών, που βιώνει η καθεμιά ξεχωριστά, γεγονότα και καταστάσεις με κοινή συνιστώσα όμως, τη θέση της γυναίκας ως άτομο με δικαιώματα όπως η ισότητα, ο έρωτας και ο γάμος, η εργασία και η χειραφέτηση σ’ έναν κόσμο που αρέσκεται να βάζει ταμπέλες και να κατηγοριοποιεί.  

Η κριτική μας:

Το 1933 η Γαλάτεια Καζαντζάκη, πρώτη σύζυγος του μεγάλου Νίκου Καζαντζάκη, συγγράφει το συγκεκριμένο έργο- μανιφέστο ενάντια στον ανδροκρατούμενο κόσμο αφενός και στο ίδιο το πολιτικό σύστημα αφετέρου, που προσπαθούσε με κάθε μέσο να πατάξει τη φωνή των κομμουνιστών- το οποίο κάνει αναφορά στο αναφαίρετο δικαίωμα της ισότητας και της ίσης μεταχείρισης. Μέσα από το έργο αυτό μπορούμε να παραλληλίσουμε την Αίμη ως την ίδια τη συγγραφέα, τη Νίνα ως την αδερφή της, Έλλη Αλεξίου και την Άννα ως τη Μαρία Πολυδούρη, στην οποία και οι δύο αδερφές στάθηκαν μέχρι τις τελευταίες της στιγμές στο σανατόριο. Πέντε διαφορετικοί τύποι γυναικών παρελαύνουν μπροστά μας, η καθεμιά και ένα πρότυπο σκέψης, ψυχοσύνθεσης και συμπεριφοράς ,μέσα σε ένα συγκεκριμένο ιστορικό και κοινωνικό πλαίσιο.

O  σκηνοθέτης μας, Πέρης Μιχαηλίδης, με μουσική υπόκρουση από ακορντεόν, τοποθετεί τις πρωταγωνίστριες μαζί και χωριστά, μέσα σε μια σκηνή. Ένα ξύλινο τραπέζι με καθημερινά αντικείμενα στοιχειοθετεί την ταυτότητά τους και μέρος από την καθημερινότητα εκείνης της εποχής. Γύρω από το τραπέζι αυτό μοιάζουν να γυρίζουν σαν φυγόκεντρες τροχιές και οι ζωές των πέντε αδερφών. Σε κάποια σημεία συγκρούονται, σε άλλα εφάπτονται, σε άλλα ενώνονται και συγχωνεύονται και σε άλλες στιγμές δεν πλησιάζει καν η μία την άλλη.

Με ιδιαίτερα κομψό, λιτό, άμεσο και ζωντανό τρόπο, ο σκηνοθέτης μας παρουσιάζει με ξεχωριστό τρόπο πέντε γυναίκες μιας εποχής, η οποία είναι τελικά διαχρονική, όπως ακριβώς είναι και οι ρόλοι της γυναίκας μέσα σε κάθε κοινωνικό πλαίσιο και διαστρωμάτωση. Mέσα από τη στενή σχέση που δένει τις αδερφές, ο σκηνοθέτης κατορθώνει να αποδώσει τέλεια το πνεύμα της δημιουργού του έργου και να μας εισάγει εντελώς στον κόσμο και στην ιδεολογία μιας εποχής η οποία παραδόξως, έχει πολλές ομοιότητες με τη δική μας. Ίσως γιατί οι βασικές αξίες και τα κοινωνικά μέτρα και σταθμά δεν έχουν αλλάξει ιδιαίτερα. Ένα έργο που παρουσιάζεται “όπως ακριβώς πρέπει να είναι”. Χωρίς φλυαρίες ή αντίθετα, ελλείψεις. Πραγματικά, μια προσεγμένη, δεμένη και σοβαρή δουλειά.

Μια βραδιά στο “Βαφείο” είναι μια βραδιά μέσα στο μυαλό μιας λογοτέχνη, που τη σκηνοθετεί ένας ταλαντούχος καλλιτέχνης με την σύμπραξη έξι ερμηνευτριών, που αξίζει κανείς να θαυμάσει και να χειροκροτήσει.

articles_basic_10067Η Δήμητρα Μπάσιου υποδύεται την Άννα, τη ρομαντική και περήφανη ποιήτρια που θυσιάζεται για το ιδανικό του έρωτα. Ενός έρωτα που την πρόδωσε και ενώ γνωρίζει ότι η πορεία της προς τον θάνατο είναι μονόδρομος, αυτή συνεχίζει με στητό κορμί να περπατά το μονοπάτι της μοναξιάς μέχρι το τέλος. Θεωρώ ότι ο ρόλος αυτός δόθηκε στη σωστή ηθοποιό. Καθισμένη σε ένα σκαμπό, υποδύεται με άψογο τρόπο την ποιήτρια. Στο ένα χέρι το τετράδιο με τα ποιήματα, στο άλλο το μαντήλι για τον βήχα, φαινομενικά άκαμπτη, γενναία και γεμάτη αξιοπρέπεια, αλλά κατά βάθος μια τρεμάμενη, ρημαγμένη ψυχή που προσπαθεί να σταθεί με θάρρος σε αυτό που την περιμένει. Δε θα μπορούσα να φανταστώ ιδανικότερη ηθοποιό γι΄αυτό τον ρόλο.

Η Βασιλική Σαραντοπούλου είναι η Καίτη, ένα ζεστό, ευαίσθητο και αθώο μορφωμένο κορίτσι που, λόγω της οικονομικής ανέχειας, αποφασίζει να θυσιάσει τον εαυτό της και την ψυχή της προκειμένου να εξασφαλίσει μια πιο άνετη ζωή. Το κόστος όμως μιας τέτοιας θυσίας είναι τεράστιο και ένας άνθρωπος με βάθος και ευαισθησίες δεν μπορεί να το σηκώσει εύκολα. Έτσι, καταλήγει να πάει να βρει την άλλη της αδερφή, τη Νίνα, στην αυτοεξορία και να είναι μαζί. Μια εντελώς ξεχωριστή παρουσία, ντυμένη στα μαύρα, σε κερδίζει μέσα στο έργο με την αμεσότητα, τις χιουμοριστικές ατάκες, το μπρίο και την ενέργεια που βγάζει. Οι στιγμές που καταρρέει ψυχολογικά, αποδεικνύουν πόσο ταλαντούχα και αξιόλογη ηθοποιός είναι.

Η Κατερίνα Σούλη υποδύεται τη Φανή, την “αβάσταχτη ελαφρότητα του είναι” της οικογένειας. Δεν μπορεί κανείς να της προσάψει τίποτα, γιατί δείχνει αυτό ακριβώς που είναι… ένα ρηχό, υποκριτικό άτομο μέσα στα πλούτη, που ενδιαφέρεται μόνο για την καλοπέραση και την αναζήτηση ακόμα πιο πλούσιου συζύγου από τον ήδη υπάρχων. Τα προβλήματα και η αρρώστια της αδερφής της δείχνουν να μην την αγγίζουν σε κανένα απολύτως επίπεδο. Η ηθοποιός μας, με χιούμορ και ιδιαίτερη αμεσότητα, τα καταφέρνει θαυμάσια να μας πείσει για τον χαρακτήρα που υποδύεται, αποδεικνύοντας έτσι τις υποκριτικές της ικανότητες, χωρίς να στερηθεί διόλου το θαυμασμό και τη συμπάθεια του κοινού στο πρόσωπό της.

Η Βιβή Τάγαρη είναι η Αίμη, η φρεσκοχωρισμένη, η γυναίκα που σκέφτεται πολύ, διαβάζει πολύ και ερευνά σε βάθος κοινωνικά και πολιτικά ζητήματα. Πολλά ψήγματα του χαρακτήρα της ίδιας της δημιουργού ξεχωρίζουν έντονα μέσα στο έργο, πράγμα που προσδίδει στον χαρακτήρα μια έντονη αυθεντικότητα. Η Αίμη δείχνει να προχωράει σε αυτή τη  ζωή με την αίσθηση ότι όσα περισσότερα μαθαίνει, τόσο πιο πολλά γίνονται τα ερωτήματα, σε σημείο να αμφιταλαντεύεται πάνω σε πολιτικές και ηθικές αξίες και γεγονότα. Ένας βαθύς ρόλος, δύσκολος στο να βγάλει στην επιφάνεια όσα κρύβει μέσα του, η ηθοποιός μας όμως τα κατάφερε και με το παραπάνω.  

H Δώρα Χάγιου υποδύεται τη Νίνα, την κομουνίστρια δασκάλα, την πιο συνειδητοποιημένη και ξεκάθαρη στα “θέλω” της και τα “πιστεύω” της από τις αδερφές. Είναι ο άνθρωπος που βλέπει το δάσος και όχι μόνο τo δέντρo. Μιλά και σκέφτεται με ιδεαλισμό και φλόγα, γιατί πιστεύει βαθιά στα ίσα δικαιώματα. Ως άνθρωπος αρχικά και ως γυναίκα έπειτα. Πιστή στις απόψεις της, που είναι απόψεις ζωής ως το τέλος, επιλέγει τον δρόμο της εξορίας, η οποία συνεπάγεται απομόνωση και μοναξιά, αλλά αποτελεί αυτόματα μια γενναία στάση ζωής και μια πνευματική ελευθερία. Υπέροχη ερμηνεία, δοσμένη με μέτρο, σοβαρότητα και ευαισθησία, ιδιαίτερα στη σκηνή με τη βαλίτσα και όταν υποδέχεται και αγκαλιάζει την Άννα και μαζί συνεχίζουν το δρόμο της ερημιάς.

Μια σπουδαία προσθήκη του σκηνοθέτη μας είναι η παρουσία της Έλσας Στουρνάρα με το ακορντεόν και το τραγούδι της, η οποία μαζί με την Βασιλική Σαραντοπούλου, έχει αναλάβει και τη μουσική επιμέλεια. Με την προσθήκη της υπέροχης φωνής και τον νοσταλγικό, μελαγχολικό ήχο του ακορντεόν, κατάφερε να μας μεταδώσει όλη τη νοσταλγία, τον πόνο και τον αέρα εκείνης της εποχής και να μας συγκινήσει με τις αναμνήσεις και τα αισθήματα, που η αναπόληση στο παρελθόν μπορεί να επιφέρει. Mια υπέροχη ερμηνεία, ένα άρωμα μουσικής που στόλισε πανέμορφα το ήδη υπέροχο αυτό έργο. Αξίζει επίσης να αναφερθούμε και στα κομψά κοστούμια εποχής της Δέσποινας Χειμώνα, τα οποία ταίριαξαν απόλυτα  με το πνεύμα της δεκαετίας του τριάντα και εντυπωσίασαν με την κομψότητα και την καλαισθησία τους.

Σε αυτό το σημείο, θα ήθελα να ευχαριστήσω την καθεμία ξεχωριστά και όλες μαζί τις ηθοποιούς μας, για το συλλογικό τους έργο και για το τόσο αρμονικό δέσιμο επί σκηνής. Τόσο διαφορετικά υπέροχη η μια από την άλλη, μα τόσο ταιριαστές ως ομάδα! Θα ήθελα να δώσω συγχαρητήρια στον σκηνοθέτη μας Πέρη Μιχαηλίδη και στη βοηθό του, Ελεάννα Γρηγορίου για το τελικό άριστο αποτέλεσμα και κυρίως να ευχαριστήσω από καρδιάς την Nατάσα Παππά, για τις πολύτιμες πληροφορίες που μου έδωσε προκειμένου να συνθέσω αυτό το άρθρο- κριτική.

Λογοτεχνικά έργα, σκηνοθετημένα με τόσο άρτιο τρόπο και με τις καλύτερες ηθοποιούς να ερμηνεύουν πέντε χαρακτήρες με τόσο αριστοτεχνικό τρόπο, αξίζει κανείς να τα δει για να εκτιμήσει το τί πάει να πει ποιοτικό θέατρο. Μια βραδιά στο “Βαφείο” είναι μια βραδιά μέσα στο μυαλό μιας λογοτέχνη, που τη σκηνοθετεί ένας ταλαντούχος καλλιτέχνης με την σύμπραξη έξι ερμηνευτριών, που αξίζει κανείς να θαυμάσει και να χειροκροτήσει. Ενθυμούμενοι κάποιες βασικές αξίες από το παρελθόν, μπορούμε ίσως έτσι να κατανοήσουμε το παρόν και να αποφασίσουμε ποιό είναι το πιο σωστό για το μέλλον. Ως άνθρωποι αρχικά και ως σύνολο εν συνεχεία. Αν θέλετε να μάθετε ακριβώς το “πώς” ,απλά ελάτε στο “Βαφείο” .

Με ιδιαίτερα κομψό, λιτό, άμεσο και ζωντανό τρόπο, ο σκηνοθέτης μας παρουσιάζει με ξεχωριστό τρόπο πέντε γυναίκες μιας εποχής, η οποία είναι τελικά διαχρονική, όπως ακριβώς είναι και οι ρόλοι της γυναίκας μέσα σε κάθε κοινωνικό πλαίσιο και διαστρωμάτωση.

006770b01ec8ef4a26720d09f53aaca2_XLΤαυτότητα παράστασης:

Συντελεστές:

Σκηνοθεσία: Πέρης Μιχαηλίδης
Βοηθός Σκηνοθέτη: Ελεάννα Γρηγορίου
Ενδυματολόγος: Δέσποινα Χειμώνα
Μουσική επιμέλεια: Έλσα Στουρνάρα, Βασιλική Σαραντοπούλου
Φωτογραφίες: Κατερίνα Αρβανίτη
Βίντεο: Κωνσταντίνος Ξενάκης
Graphic Design: Αριάδνη Μιχαηλάρη
Προβολή-Επικοινωνία: Νατάσα Παππά

Παίζουν: Δήμητρα Μπάσιου, Βασιλική Σαραντοπούλου, Κατερίνα Σούλη, Βιβή Τάγαρη, Δώρα Χάγιου

Συμμετέχει η μουσικός Έλσα Στουρνάρα με το ακορντεόν της

Διάρκεια: 75 λεπτά (χωρίς διάλειμμα)

Ημέρες και ώρες παραστάσεων:

Δευτέρα 5 Φεβρουαρίου 2018 στις 21.00
Τρίτη 6 Φεβρουαρίου 2018 στις 21.00
Δευτέρα 12 Φεβρουαρίου 2018 στις 21.00
Τρίτη 13 Φεβρουαρίου 2018 στις 21.00
Τρίτη 20 Φεβρουαρίου 2018 στις 21.00
Δευτέρα 26 Φεβρουαρίου 2018 στις 21.00
Τρίτη 27 Φεβρουαρίου 2018 στις 21.00

Τιμές εισιτηρίων:

Κανονικό: 10,00 ευρώ
Μειωμένο (φοιτητικό-ανέργων-ατέλειες): 5,00 ευρώ

Για πληροφορίες-κρατήσεις θέσεων:
Τηλ.: 694 7559638 (καθημερινά από 09.00 έως 13.00)

Facebook group παράστασης:
https://www.facebook.com/groups/175673023184596/

Θέατρο Βαφείο- «Λάκης Καραλής»
Αγίου Όρους 16 & Κωνσταντινουπόλεως 115, Βοτανικός (στάση μετρό: «Κεραμεικός»), τηλ.: 210 3425637

poster2-2-1

Αγγελική Μπάτσου

Αγγελική Μπάτσου

Γεννήθηκα πριν αρκετά καλοκαίρια (κι άλλους τόσους χειμώνες)στην Αθήνα. Είχα την τιμή να μεγαλώσω στους Αγ.Αναργύρους,όπου έζησα τα ομορφότερα παιδικάχρόνια σε μια τεράστια αυλή,παρέα με τα γατιά μου και δυο ζευγάρια παππούδες και γιαγιάδες που πάντα θα υπεραγαπώ.Έπειτα ήρθε η Γαλλική Φιλολογία,επιπλέον σπουδές σε γλώσσα και μετάφραση και η οικογένεια. Δεν σταμάτησα όμως ποτέ να είμαι παιδί της ποίησης,της λογοτεχνίας,της ζωγραφικής και της μουσικής και το όνειρό μου από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου,ήταν να ταξιδέψω σ’όλο τον κόσμο και ιδιαίτερα στο Θιβέτ!
Σ’όλο τον κόσμο τελικά δεν μπόρεσα να πάω...κατόρθωσα όμως να φανταστώ και να χαράξω τα ίχνη αυτού μέσα από ταμονοπάτια της ποίησης,της λογοτεχνίας και της φαντασίας. Αγαπημένος μου συγγραφέας ο Έντγκαρ Άλλαν Πόε,αγαπημένος ποιητής ο Ουϊλιαμ Μπλέϊκ,ο Μπωντλαίρ και ο Απολιναίρ, αγαπημένος ζωγράφος ο Βαν Γκογκ και ο Γκουστάβ Κλιμπ.
Αγγελική Μπάτσου