Γράφει η Αγγελική Μπάτσου

Βρεθήκαμε στο Αρχαιολογικό μουσείο της Αρχαίας Νεμέας για να παρακολουθήσουμε την παράσταση «Hλέκτρα» του Σοφοκλή σε σκηνοθεσία Γιώτας Κουνδουράκη και μετάφραση Ιωάννη Γρυπάρη.

Το Σάββατο 4 Αυγούστου, την ώρα που ο ήλιος ξεκινούσε να βασιλεύει, βρεθήκαμε στον υπαίθριο αρχαιολογικό χώρο του Μουσείου Νεμέας. Το καλοκαίρι σ’ έναν τέτοιο τόπο είναι μαγικό. Η ομορφιά της γης συναγωνίζεται το μεγαλείο των ψηλών αρχαϊκών κολόνων του Ναού του Δία που στέκεται περήφανος μπροστά από το Μουσείο. Αρχαία μνημεία τριγύρω του και πιο πέρα, στο βάθος δεξιά, η Κρυπτή Έσοδος που οδηγεί κατευθείαν στο αρχαίο στάδιο. Τα χρώματα από το δειλινό έλουζαν τον γεμάτο αρχαία ενέργεια τόπο και το παρελθόν συναντούσε σ’ ένα σιωπηλό πλησίασμα, γεμάτο κατάνυξη το παρόν. Η σκηνή είχε στηθεί μπροστά από το Μουσείο, μέσα στους γεμάτους με άνθη πράσινους κήπους του και πίσω από αυτή, όταν έπεσε η νύχτα δέσποζε ο φωτισμένος ναός, πάνω στο οποίο έλαμπε το αυγουστιάτικο φεγγάρι. Νομίζω ότι είναι ίσως το πιο όμορφο, φυσικό σκηνικό παράστασης που έχω δει ως τώρα. Λίγο πριν ξεκινήσει η παράσταση, οι ηθοποιοί ντυμένοι με τα κοστούμια του έργου περιδιάβαιναν τον χώρο του ναού και τα μονοπάτια που οδηγούσαν στα λοιπά αρχαιολογικά μέρη και είχε κανείς την αίσθηση ότι έκανε ταξίδι στο χρόνο. Λίγο μετά τις εννιά το βράδυ, το ταξίδι αυτό έγινε πραγματικότητα, ειπωμένη μέσα από τα λόγια και τις σκέψεις ενός αρχαίου δραματουργού. Η παράσταση στο όνειρο ξεκίνησε…

29072017 ΗΛΕΚΤΡΑ ΤΟΥ ΣΟΦΟΚΛΗ EDF1-21Λίγα λόγια για το έργο:

Η Ηλέκτρα ζει στο Άργος, θρηνώντας τον πατέρα της Αγαμέμνονα και κατηγορώντας ανοιχτά τη μητέρα της, Κλυταιμνήστρα και τον άντρα της Αίγισθο για τη δολοφονία του. Η αδελφή της, η Χρυσόθεμις, συμμερίζεται τη στενοχώρια της Ηλέκτρας και εύχεται και αυτή να επιστρέψει ο αδελφός τους ο Ορέστης και να εκδικηθεί, αλλά φέρεται με πολύ πιο συμβατικό τρόπο, αποδεχόμενη την κατάσταση, καθώς βλέπει ότι δεν μπορεί να κάνει αλλιώς.

Ο Ορέστης, με σύμβουλο τον παιδαγωγό του και βοηθό τον φίλο του Πυλάδη, επιστρέφει από τη Φωκίδα (όπου τον μεγάλωσε ο παιδαγωγός του, για να τον σώσει από τους δολοφόνους του πατέρα του) με σκοπό να εκδικηθεί τον θάνατο του πατέρα του και να πάρει τη θέση του ως Βασιλιάς. Προκειμένου να πλησιάσουν στο παλάτι χωρίς να κινδυνέψουν, εμφανίζεται πρώτα ο παιδαγωγός για να αναγγείλει στην Κλυταιμνήστρα ότι ο Ορέστης έχασε τη ζωή του σε ιππικό αγώνα και έπειτα ο ίδιος ο Ορέστης με τον Πυλάδη, κουβαλώντας ένα αγγείο που υποτίθεται πως περιείχε τις στάχτες του Ορέστη.

Στο άκουσμα του θανάτου του αδελφού της και έχοντας χάσει πια κάθε ελπίδα, η Ηλέκτρα θρηνεί τόσο σπαρακτικά, ώστε ο Ορέστης συγκινημένος από τον θρήνο της αναγκάζεται να αποκαλύψει την πραγματική του ταυτότητα. Στη συνέχεια, μπαίνει στο σπίτι και σφάζει τη μητέρα του, την Κλυταιμνήστρα. Βγάζει το σώμα της έξω, σκεπασμένο με ένα σεντόνι και όταν έρχεται ο Αίγισθος του δείχνει το σώμα, λέγοντάς του ότι είναι το σώμα του Ορέστη. Όταν αυτός το αποκαλύπτει και αντιλαμβάνεται ότι είναι το σώμα της Κλυταιμνήστρας, ο Ορέστης του λέει ότι ήρθε να εκδικηθεί και τον οδηγεί μαζί με τον Πυλάδη στο ανάκτορο για να τον σκοτώσει.

Η Μαίρη Βιδάλη είναι καταιγιστική. Από την πρώτη στιγμή που μπαίνει στη σκηνή, εύκολα κανείς αντιλαμβάνεται το γεγονός ότι έχει να κάνει με μια πρωταγωνίστρια σε όλα τα επίπεδα: ερμηνεία, ρεαλισμός, τραγικότητα, εκφραστικότητα, κίνηση, βλέμμα και φωνή. Όπως ακριβώς η Ηλέκτρα μοιάζει αποκομμένη στον δικό της κόσμο, έτσι ακριβώς και η ηθοποιός μας δίνει το δικό της ρεσιτάλ ερμηνείας σε όλη τη διάρκεια της παράστασης.

19989475_1721530721208216_6675364274149756543_nΗ κριτική μας:

Ομολογώ ότι μου πήρε λίγη ώρα να αντιληφθώ το γεγονός ότι το έργο αυτό αποτελούσε ουσιαστικά μια μεταφορά από το αρχαίο κείμενο στα νέα ελληνικά. Η μετάφραση, για να είναι επιτυχημένη, οφείλει να μεταβιβάζει στην ουσία της όλο το πνεύμα της αρχαίας εποχής και να μην είναι απλά μια στείρα μεταφορά γραμματικών και συντακτικών ορολογιών και κανόνων. Μια μετάφραση αποτελεί από μόνη της ένα λογοτεχνικό έργο, το οποίο στηρίζεται πάνω σε ένα άλλο λογοτεχνικό δημιούργημα. Ως γνωστόν, η μετάβαση από την αρχαία ελληνική στη νέα και ιδιαίτερα η μεταφορά του αρχαίου λογοτεχνικού πνεύματος στην σύγχρονη πραγματικότητα, είναι κάτι ιδιαίτερα δύσκολο και κοπιαστικό. Στη συγκεκριμένη παράσταση, η απόδοση του Ιωάννη Γρυπάρη είναι ένα εγχείρημα που σεβόμενο το πνεύμα γραφής του αρχαίου δραματουργού, κατορθώνει να περάσει μέσα από τη σύγχρονη γλώσσα όλα τα μηνύματα της τραγωδίας. Ο Σοφοκλής ήταν εκεί… ήταν μαζί μας σε κάθε λέξη και νόημα. Για τη συγκεκριμένη μετάφραση και απόδοση, αξίζουν συγχαρητήρια στον Ιωάννη Γρυπάρη, μια και με αυτόν τον τρόπο έφερε τον αρχαίο κόσμο ακόμα πιο κοντά στον κόσμο του σήμερα.

Ένας άλλος τρόπος επίτευξης αυτού είναι και η σκηνοθεσία του έργου, η οποία ανήκει στη Γιώτα Κουνδουράκη. Η σκηνοθέτης, με σεβασμό στους κανόνες του αρχαίου θεάτρου, κατόρθωσε με μέτρο, σοβαρότητα, κομψότητα και καλαισθησία να στήσει με επιτυχία μια τόσο απαιτητική παράσταση. Το αρχαίο θέατρο, λιτό και απέριττο, στηρίζεται κατεξοχήν στους ηθοποιούς, στο ρόλο του Χορού και της μουσικής και όχι σε στοιχεία, όπως τα βαριά και έντεχνα σκηνικά. Όλη η δουλειά γίνεται στη σωστή απόδοση του ρόλου από τους ηθοποιούς και νομίζω ότι αυτό που λάβαμε ως κοινό, δικαιώνει τη σκηνοθέτη μας. Το κοινό χάρηκε και με το παραπάνω τα τεκταινόμενα επί σκηνής, το χειροκρότημα ήταν θερμό και το γεγονός αυτό αποδεικνύει νομίζω, ότι ήταν μια σπουδαία σκηνοθεσία. Ευχόμαστε τα καλύτερα στην κυρία Γιώτα Κουνδουράκη και αναμένουμε με ενδιαφέρον νέες της δημιουργίες.

Ο ρόλος της Ηλέκτρας ανήκει στη Μαίρη Βιδάλη. Ένας από τους πιο δύσκολους και απαιτητικούς ρόλους του αρχαίου κλασικού ρεπερτορίου, μια και ο χαρακτήρας και ο ψυχισμός της Ηλέκτρας αποτελούν από μόνα τους δυο στοιχεία, που έχουν μελετηθεί και αναλυθεί εκτενέστατα από τους κατά καιρούς φιλολόγους και αναλυτές. Η Ηλέκτρα είναι η κόρη της μοναξιάς, που την έχει υφάνει η ίδια με πόνο, αίμα, θρήνο και μίσος. Σε όλη τη διάρκεια του δράματος, ο λόγος της είναι ένας θρήνος διανθισμένος πότε με πόνο, πότε με μίσος, πότε με αγάπη. Στον κόσμο της Ηλέκτρας χωρά μόνο αυτή και οι υπόλοιποι άνθρωποι απλά στροβιλίζονται γύρω της, χωρίς να μπορούν να προσφέρουν καμία ουσιαστική βοήθεια. Ο πόνος και ο θρήνος της ανήκουν μόνο σε αυτήν και μοιάζει σαν να παίζει ένα θέατρο μέσα στο θέατρο.Έναν εντελώς δικό της ρόλο μέσα σε μια σειρά από γεγονότα.

Η Μαίρη Βιδάλη είναι καταιγιστική. Από την πρώτη στιγμή που μπαίνει στη σκηνή, εύκολα κανείς αντιλαμβάνεται το γεγονός ότι έχει να κάνει με μια πρωταγωνίστρια σε όλα τα επίπεδα: ερμηνεία, ρεαλισμός, τραγικότητα, εκφραστικότητα, κίνηση, βλέμμα και φωνή. Όπως ακριβώς η Ηλέκτρα μοιάζει αποκομμένη στον δικό της κόσμο, έτσι ακριβώς και η ηθοποιός μας δίνει το δικό της ρεσιτάλ ερμηνείας σε όλη τη διάρκεια της παράστασης. Αντιλαμβανόμενη πόσο κοπιώδες και απαιτητικό είναι η ενσάρκωση ενός τέτοιου ρόλου, δεν έχω να δηλώσω τίποτα παραπάνω από τον πιο μεγάλο μου θαυμασμό. Μια αξιομνημόνευτη παράσταση, μια ερμηνεία που θα μείνει για πάντα χαραγμένη στο νου μου. Συγχαρητήρια για τις υπέροχες στιγμές που μας χάρισε!

Ο Κώστας Φραγκολιάς υποδύεται τον Ορέστη. Ο νεότερος αδελφός, ο δημιουργός, σύμφωνα με την συμβουλή του Παιδαγωγού, της τραγικής ειρωνείας δρα, επιδρά και αντιδρά σε διαφορετική σφαίρα από την Ηλέκτρα. Ενώ ο ρόλος της μεγαλύτερης αδελφής είναι δραματικά στατικός, ο ρόλος του Ορέστη έχει δυναμισμό, ταχύτητα, δράση και παραδειγματική τιμωρία στους ενόχους δολοφόνους. Η επιβλητικά εντυπωσιακή εμφάνιση του ηθοποιού βοήθησε ιδιαίτερα, ώστε να δοθεί όλη η ενέργεια και η δύναμη ενός νέου ανθρώπου που επιστρέφει για να αποδώσει δικαιοσύνη με τον πιο σκληρό τρόπο. Σκληρός μα και τρυφερός, ιδιαίτερα όταν βλέποντας τον πόνο της αδελφής του αποφασίζει να της αποκαλυφθεί πιο νωρίς, ο Κώστας Φραγκολιάς μπόρεσε να κρατήσει τέλεια τις λεπτές ισορροπίες και να αποδώσει με επαγγελματισμό και χάρη τον συγκεκριμένο ρόλο. Άμεσος, απλός μα όχι απλοϊκός, πειστικός, ήταν ένας Ορέστης που άρεσε και έπεισε. Ευχόμαστε μόνο τα καλύτερα για τη μετέπειτα πορεία του.

32737488_2057768470917771_5589120948935589888_nΣτον αντίποδα των δύο παιδιών της, στέκει ψυχρά απόμακρη, σκληρή και χωρίς τύψεις για τη δολοφονία του Αγαμέμνονα, η μητέρα-σύζυγος-ερωμένη Κλυταιμνήστρα. Συνεργός στη δολοφονία του άντρα της, συγκατοικώντας με τον δολοφόνο του, επιθυμεί τον αφανισμό των ίδιων της των παιδιών, προκειμένου να βιώσει με όλες τις αισθήσεις και ελεύθερα την αμαρτία. Μια ψυχή εντελώς αλλοτριωμένη, που χαίρεται όταν μαθαίνει για τον υποτιθέμενο θάνατο του Ορέστη, ντυμένη με κόκκινα και χρυσά, στέκεται αγέρωχα ακίνητη ακόμα και τη στιγμή του θανάτου της. Τίποτα δε μπορεί να την αγγίξει. Όλα όσα ανέφερα πιο πριν, μπόρεσε να μας τα περάσει με αξιοθαύμαστο τρόπο η υπέροχη Τζένη Καλλέργη. Με ιδιαίτερα επιβλητική φωνή και παρουσία, μπόρεσε να αποδώσει επάξια έναν δύσκολο ρόλο. Το εκτόπισμά της τεράστιο, κατάφερε να κάνει το κοινό να την κοιτά με κομμένη την ανάσα. Μια πραγματικά ξεχωριστή ερμηνεία!

Ο Πέτρος Αποστολόπουλος, στο ρόλο του Παιδαγωγού, αποδεικνύει για άλλη μια φορά και με έμπρακτο τρόπο το υψηλό ταλέντο του, την εμπειρία, την αμεσότητα, τη δύναμη, το πάθος και το ολοκληρωτικό του δόσιμο στον χαρακτήρα που υποδύεται. Ο Παιδαγωγός είναι εκείνος που εισάγει την τραγική ειρωνεία από την αρχή κιόλας της παράστασης, είναι ο μέντορας και προστάτης του Ορέστη, μια υπόγεια δύναμη με τεράστια βάθη και μεγάλη σοφία. Ένας ρόλος που ταίριαξε απόλυτα στον ηθοποιό μας και του έδωσε την ευκαιρία για άλλη μια φορά να μοιραστεί με όλους εμάς τη μαγεία του θεάτρου. Toυ εύχομαι ό,τι καλύτερο και να είναι πάντα μαζί μας να μας προσφέρει ταλέντο και ποιότητα!

O Στέλιος Γεράνης ως Αίγισθος, αν και εμφανίζεται προς το τέλος και ο ρόλος του είναι σχετικά σύντομος, μαγνητίζει με την ένταση που τον αποδίδει. Με δύναμη, πάθος, θυμό, απόγνωση και τελικά τρόμο, περνούν μπροστά από τα μάτια μας όλες οι διαβαθμίσεις της ανθρώπινης ψυχής, καθώς ο σφετεριστής βασιλιάς πέφτει με πάταγο από τον θρόνο του και οδηγείται από τον εκδικητή Ορέστη στο θάνατο. Όλη αυτή τη μετάβαση την είδαμε ως κοινό και δεν μπορέσαμε παρά να θαυμάσουμε αυτή την ερμηνεία!

Το ίδιο εντυπωσιασμένοι μείναμε και με τη Mαρλέν Κάραλη, που ως αδερφή της Ηλέκτρας, μετριοπαθής και ευγενική, προσπαθεί να συμβιβάσει τα πράγματα και είναι η πρώτη που φέρνει τα ευχάριστα νέα για την άφιξη του Ορέστη. Μια όμορφη παρουσία σ’ έναν ρόλο που κέρδισε τη συμπάθεια και την αποδοχή των θεατών. Ευχόμαστε τόσο στον Στέλιο Γεράνη, όσο και στη Μαρλέν Κάραλη καλή συνέχεια και μόνο επιτυχίες!

Αξιόλογη παρουσία επίσης, εκείνη της Β’ κορυφαίας Μαρίας Γούλα, που μαζί με τα μέλη του Χορού Αλεξία Ξυγαλά, Λένα Πετράνη και Δέσποινα Χαριάτη, έδωσαν τον καλύτερό τους εαυτό, ώστε να γίνει η παράσταση αυτή μια ιδιαίτερα ξεχωριστή βραδιά για όλους όσους παρευρέθηκαν στο Μουσείο της Αρχαίας Νεμέας.

Η συγκεκριμένη παράσταση είχε την τύχη να έχει καλυφθεί μουσικά από τον Γιάννη Ιωάννου και την εκπληκτική τραγουδίστρια Καλλιόπη Βέττα, η οποία ενσάρκωνε και ως ρόλο την Α’ κορυφαία. Η μουσική και τα τραγούδια του Χορού και κυρίως η ερμηνεία της τραγουδίστριας, έδωσαν μια ιδιαίτερη και ξεχωριστή νότα στην τραγωδία, εισάγοντας μας στο αρχαίο ελληνικό πνεύμα, μέσα από μελωδίες, στίχους και μουσική.

Το θέατρο αποτελεί ένα τεράστιο κομμάτι της ιστορίας και οι παραστάσεις που αναβιώνουν έργα αρχαίων τραγικών έχουν ανυπολόγιστη πολιτιστική αξία. Η πρωτοβουλία της συγκεκριμένης θεατρικής ομάδας χαιρετίζεται με μεγάλη αποδοχή και αγάπη και το γεγονός αυτό, μαζί με το αδιαμφισβήτητο ταλέντο όλων των ηθοποιών, την καθιστά μια από τις καλύτερες ομάδες του είδους.

 

38510899_503624086750694_4754373215776669696_nΗ μουσική επένδυση είναι ένα ιδιαίτερα σημαντικό στοιχείο και ο συνθέτης μας, σεβόμενος τις ιδιαιτερότητες της σύνθεσης, μας έδωσε ένα αρμονικό και πανέμορφο ηχητικά αποτέλεσμα. Η λυρική φωνή της Καλλιόπης Βέττα ανέδειξε με τον καλύτερο τρόπο τη μουσική και ταίριαζε απόλυτα με το τραγούδι των λοιπών γυναικών του Χορού. Εντυπωσιακή και ενδιαφέρουσα εξίσου και ως πρωταγωνίστρια, στάθηκε με ταλέντο και αξιόλογη ερμηνευτική παρουσία στη σκηνή και συνεπήρε το κοινό.

Μέσα σε όλο αυτό, αξίζει να αναφερθεί και η προσεκτική, λιτή και κομψή χορογραφία της Φαίης Σούκου, η οποία έδεσε με θαυμαστό τρόπο με τη μουσική, το τραγούδι και την όλη πλοκή του έργου.

Ένα άλλο στοιχείο που πρόσθεσε επιπλέον ομορφιά και λάμψη στην παράσταση, ήταν και οι φωτισμοί του Γιώργου Δανέση. Με σεβασμό στο χώρο και στα φυσικά στοιχεία του τοπίου και της εποχής, οι φωτισμοί ήταν σε πλήρη αρμονία με τη φυσική θέση της σκηνής και με διακριτικό τρόπο αναδείκνυαν παραπάνω τον ήδη όμορφα φωταγωγημένο ναό του Δία.

Για όλη αυτή την πρωτοβουλία, για την τόσο όμορφη παράσταση που είδαμε όλοι στον ευλογημένο αυτό αρχαίο τόπο, θα ήθελα να ευχαριστήσω και να δώσω συγχαρητήρια σε όλους και στον καθένα ξεχωριστά, ηθοποιούς και δημιουργούς. Ο συνδυασμός χώρου και θεατρικού υλικού, η συγκεκριμένη εποχή, ένας θίασος με αρχηγό μια ηθοποιό όπως τη Μαίρη Βιδάλη, αποτελούν εγγύηση για μια παράσταση που έχει όλα τα φόντα να μείνει αξέχαστη.

Το βράδυ εκείνο του Αυγούστου, κάτω από το φως της σελήνης με σκηνή τον φωταγωγημένο ναό, σε μιαν άλλη σκηνή η φλογερή σαν αίμα Ηλέκτρα μας ανέβασε στη γέφυρα που χωρίζει το παρελθόν από το παρόν, μας θύμισε τι είναι αρχαία τραγωδία, μας δίδαξε ότι σε κάθε δράμα της ζωής επέρχεται η κάθαρση και μας έκανε να νιώσουμε περήφανοι για την ιστορία μας. Το θέατρο αποτελεί ένα τεράστιο κομμάτι αυτής της ιστορίας και οι παραστάσεις που αναβιώνουν έργα αρχαίων τραγικών έχουν ανυπολόγιστη πολιτιστική αξία. Η πρωτοβουλία της συγκεκριμένης θεατρικής ομάδας χαιρετίζεται με μεγάλη αποδοχή και αγάπη και το γεγονός αυτό, μαζί με το αδιαμφισβήτητο ταλέντο όλων των ηθοποιών, την καθιστά μια από τις καλύτερες ομάδες του είδους.

Το θέατρο είναι καλλιέργεια ψυχής, ένα μάθημα που αναλύει κάθε πλευρά του ανθρώπου και της ηθικής του, είναι κάτι διαχρονικό και για τον λόγο αυτό τόσο πολύτιμο και άφθαρτο από τον χρόνο. Με τα λόγια αυτά, ευχόμαστε καλή συνέχεια στις παραστάσεις της υπέροχης αυτής ομάδας κι ελπίζουμε να έχουμε τη χαρά να τους ξαναδούμε σύντομα κοντά μας!

Ταυτότητα παράστασης:

Ηλέκτρα-Μαίρη Βιδάλη
Ορέστης-Κώστας Φραγκολιάς
Κλυταιμνύστρα-Τζένη Καλλέργη
Α’ κορυφαία-Καλλιόπη Βέττα
Αίγισθος-Στέλιος Γεράνης
Παιδαγωγός-Πέτρος Αποστολόπουλος
Χρυσόθεμις-Μαρλέν Κάραλη
Πυλάδης-Σάββας Σουρμενίδης
Β’ κορυφαία-Μαρία Γούλα
Χορός-Αλεξία Ξυγαλά, Λένα Πετράνη, Δέσποινα Χαριάτη

Μετάφραση-Ιωάννης Γρυπάρης
Σκηνοθεσία-Γιώτα Κουνδουράκη
Μουσική-Γιάννης Ιωάννου
Χορογραφίες-Φαίη Σούκου
Φωτισμοί-Γιώργος Δανέσης
Κοστούμι Ηλέκτρας-Πέτρος Ζουμπουλάκης

Περίοδος 2018-2019.

18-07-31_192728_NEMEA_1

Αγγελική Μπάτσου

Αγγελική Μπάτσου

Γεννήθηκα πριν αρκετά καλοκαίρια (κι άλλους τόσους χειμώνες)στην Αθήνα. Είχα την τιμή να μεγαλώσω στους Αγ.Αναργύρους,όπου έζησα τα ομορφότερα παιδικάχρόνια σε μια τεράστια αυλή,παρέα με τα γατιά μου και δυο ζευγάρια παππούδες και γιαγιάδες που πάντα θα υπεραγαπώ.Έπειτα ήρθε η Γαλλική Φιλολογία,επιπλέον σπουδές σε γλώσσα και μετάφραση και η οικογένεια. Δεν σταμάτησα όμως ποτέ να είμαι παιδί της ποίησης,της λογοτεχνίας,της ζωγραφικής και της μουσικής και το όνειρό μου από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου,ήταν να ταξιδέψω σ’όλο τον κόσμο και ιδιαίτερα στο Θιβέτ!
Σ’όλο τον κόσμο τελικά δεν μπόρεσα να πάω...κατόρθωσα όμως να φανταστώ και να χαράξω τα ίχνη αυτού μέσα από ταμονοπάτια της ποίησης,της λογοτεχνίας και της φαντασίας. Αγαπημένος μου συγγραφέας ο Έντγκαρ Άλλαν Πόε,αγαπημένος ποιητής ο Ουϊλιαμ Μπλέϊκ,ο Μπωντλαίρ και ο Απολιναίρ, αγαπημένος ζωγράφος ο Βαν Γκογκ και ο Γκουστάβ Κλιμπ.
Αγγελική Μπάτσου